Door: Debby Schulten-Brundel
Je kent het wel: die oer Hollandse kringverjaardag die een paar keer per jaar voor vrijwel iedere Nederlander plaatsvindt. Voor mij is dat nu. Om mij heen staan de stoeltjes opgesteld in een kringetje, zodat iedereen de mogelijkheid heeft elkaar aan te kijken. De welbekende zoute stokjes staan op tafel, net als de blokjes kaas en plakjes worst.
Na wat gekibbel met wat feestgangers, voel ik de behoefte los te breken uit het rumoer. Mijn eindstation? Een hangtafel in de keuken, waar ik in gesprek raak met een aantal andere feestgangers. Zij voelden ook de behoefte om het rumoer te ontvluchten.
Naast mij staat een kennis van de jarige. We hadden altijd entertainende gesprekken op de verjaardagen van onze gastheer en -vrouw. Deze kennis was door de jaren heen wel enigszins op de hoogte gebleven van mijn reilen en zeilen in het werkende leven, alleen de laatste paar jaren is hij de staat van mijn professionele leven een beetje uit het oog verloren.
Dit zorgde voor de vraag der vragen: “Wat doe jij nu eigenlijk.” Waarop ik antwoord: ,,Ik werk tegenwoordig op de CSA in het ziekenhuis.” Met een suggestief gezicht kijkt mijn kennis mij in de ogen. Je ziet dat hij behoefte heeft aan uitleg. ,,Ik werk op de Centrale Sterilisatie Afdeling. We maken hier geen mannen onvruchtbaar, maar steriliseren al het instrumentarium voor de operatiekamer (OK) en de poliklinieken in het ziekenhuis.”
Eenmaal zijn interesse gewekt vraagt hij aan mij wat wij zoal doen tijdens ons werk. Ik leg hem uit dat wij er bijvoorbeeld voor zorgen dat iemand veilig geopereerd kan worden, maar ook dat de arts die opereert een schaar heeft die scherp is en steriel.
,,Dat is interessant!” antwoordt hij. Waarop ik instem, maar wel met de disclaimer dat het ook een grote verantwoordelijkheid is. ,,En die schaar waar je het over had hè. Wassen jullie die dan ook voordat zij die gebruiken?” Het gesprek valt dan stil. Het is een vraag die wij als CSA-medewerkers vaak krijgen. Sterker nog, het is de hoofdreden waarom ik in de pen geklommen ben. Ik hoop met dit stuk een ander licht op de CSA te werpen.
Tijd voor een ander licht op de CSA: de spotlight!
Vooropgesteld: op de CSA wordt niet ‘gewoon’ een beetje gewassen. De CSA is, ondanks dat we niet echt grote bekendheid (lees: erkenning) krijgen bij medische professionals én bij het grote publiek, toch een heel belangrijk element binnen de zorg. Zonder de CSA zijn er geen operaties, ingrepen of scopieën mogelijk.
Dit betekent geen nieuwe heup voor je oma, die ze juist zo hard nodig heeft om nog mobiel te kunnen blijven. Maar ook: geen hechtsetjes op de huisartsenpost waar je kind gehecht moet worden, omdat hij iets te enthousiast zijn nieuwe skeelers heeft uitgeprobeerd.
En het darmkanker bevolkingsonderzoek, van bijvoorbeeld je vader, kan zonder de CSA niet plaatsvinden.
Verantwoordelijkheden achter de schermen
Wij zijn dus de mensen die ervoor zorgen dat het instrumentarium die de arts gebruikt compleet steriel en naar behoren functioneert. De hechtsetjes van de huisartsenpost worden door ons in het weekend opgehaald, vervolgens compleet en steriel afgeleverd op de huisartsenpost zodat ze vervolgens weer klaar staan om de hoofdwond van bijvoorbeeld jouw kind te hechten.
De coloscoop die gebruikt wordt bij een darmkanker onderzoek? Die moet gereinigd en gedroogd worden voor de volgende patiënt, om te kijken of de darmen schoon zijn van kankercellen, en ook dat doen wij van de CSA. Geconcludeerd kan wel worden dat wij de mensen zijn die achter de schermen continu druk bezig zijn om dit, maar nog veel meer medische handelingen, zo veilig mogelijk te laten verlopen.
Zie ons dus niet enkel als schoonmakers, ondanks dat ook zij van iedereen respect verdienen voor alles wat zij doen. Laat me nog eenmaal duidelijk zijn:
Wij reinigen, desinfecteren en steriliseren. Wij moeten een 2-jarige MBO3 opleiding mét diploma afgerond hebben en hebben een grote verantwoordelijkheid. Als wij ons werk niet naar behoren uitvoeren, dan kan dat vervelende complicaties opleveren tijdens en na de operatie. Sterker nog (en dit is niet gechargeerd…) Het kan zelfs het verschil zijn tussen leven en dood.
Hulde, aan iedereen die de CSA’s draaiende houden en zorgdragen. Het is mede dankzij jullie dat alle ingrepen op een verantwoorde en veilige manier door kunnen blijven gaan.
Dit artikel verscheen in de Parametric Release 77.
